Veel stellen die bij mij komen, zeggen ongeveer hetzelfde:
“We blijven in hetzelfde patroon terechtkomen.”
“We praten erover, maar het verandert niet.”
“Het lijkt soms alsof we elkaar niet meer bereiken.”
Wat hen vaak frustreert, is niet één specifiek conflict. Het is de herhaling.
De discussie over planning.
Over nabijheid en afstand.
Over behoefte aan bevestiging.
Over hoe iets gezegd werd of juist niet.
En hoe hard je ook je best doet: het patroon keert terug.
Het misverstand: we denken dat het conflict het probleem is
In veel relatietherapieën ligt de nadruk op communicatievaardigheden:
- beter luisteren
- ik-boodschappen gebruiken
- compromissen sluiten
- gedrag aanpassen
Dat kan helpend zijn.
Maar wat als het probleem niet alleen zit in wat jullie doen — maar in wat jullie van elkaar verwachten?
Hier komt Integrative Behavioral Couple Therapy (IBCT) in beeld.
Wat is IBCT?
IBCT (Integrative Behavioral Couple Therapy) is een wetenschappelijk onderbouwde relatietherapie die gedrag en acceptatie met elkaar verbindt.
In Nederland is dit gedachtegoed onder andere toegankelijk gemaakt door Pieternel Dijkstra.
De kern van IBCT is eenvoudig, maar diepgaand:
Niet elk verschil in een relatie hoeft opgelost te worden.
Sommige verschillen vragen om begrip en acceptatie in plaats van verandering.
IBCT kijkt niet alleen naar gedrag, maar naar de onderliggende kwetsbaarheden en patronen die steeds opnieuw geactiveerd worden.
Het terugkerende patroon (praktisch voorbeeld)
Stel:
Sanne voelt zich snel afgewezen wanneer haar partner Mark zich terugtrekt na een drukke werkdag.
Mark voelt zich op zijn beurt overvraagd wanneer Sanne meteen wil praten.
Wat gebeurt er?
- Sanne zoekt toenadering.
- Mark trekt zich terug.
- Sanne voelt zich nóg minder gezien.
- Mark voelt zich nóg meer onder druk gezet.
Beiden hebben een begrijpelijke behoefte:
- Sanne zoekt verbinding.
- Mark zoekt rust.
Maar hun copingstijlen botsen.
Traditioneel zou je zeggen:
- Sanne moet minder aandringen.
- Mark moet opener communiceren.
IBCT zegt iets anders.
Het nodigt uit om samen te onderzoeken:
- Wat maakt dat afstand jou zo raakt?
- Wat maakt dat nabijheid jou zo overweldigt?
- Welke persoonlijke geschiedenis speelt hierin mee?
- Welk kwetsbaar deel wordt hier steeds geraakt?
Het conflict wordt dan geen strijd, maar een ingang naar begrip.
Acceptatie betekent niet: “dan moet ik het maar slikken”
Een veelgehoorde misvatting.
Acceptatie in IBCT betekent niet dat je je neerlegt bij gedrag dat je pijn doet.
Het betekent dat je leert begrijpen:
- waar het gedrag vandaan komt
- welke kwetsbaarheid eronder ligt
- hoe jullie patroon samen ontstaat
En paradoxaal genoeg ontstaat juist dáár vaak verandering.
Wanneer Mark zich begrepen voelt in zijn behoefte aan rust, hoeft hij minder hard terug te trekken.
Wanneer Sanne zich gezien voelt in haar verlangen naar verbinding, hoeft zij minder te vechten voor aandacht.
De dynamiek ontspant.
Wat lost IBCT op?
IBCT is vooral helpend bij:
- terugkerende ruzies over hetzelfde onderwerp
- verschil in behoefte aan nabijheid en autonomie
- botsende persoonlijkheden
- situaties waarin partners zich niet meer begrepen voelen
- relaties waarin de liefde er nog is, maar het patroon uitput
Het verschuift de focus van:
“Wie heeft er gelijk?”
naar:
“Wat gebeurt er tussen ons én in ons?”
Wat levert het op?
Stellen ervaren vaak:
- minder escalatie
- meer emotioneel begrip
- meer mildheid naar elkaar
- meer keuzevrijheid in reacties
- een dieper gevoel van verbondenheid
Niet omdat alles opgelost is.
Maar omdat het patroon niet langer onbewust de regie heeft.
De kracht van IBCT
Wat ik zelf zo krachtig vind aan IBCT, is dat het ruimte maakt voor verschil.
Geen relatie is vrij van spanning.
Maar spanning hoeft niet destructief te zijn.
Wanneer partners leren zien hoe hun patronen samen ontstaan en welke delen in henzelf geactiveerd worden ontstaat er iets nieuws:
Verantwoordelijkheid zonder schuld.
Inzicht zonder verwijt.
Nabijheid zonder jezelf te verliezen.
En dat verandert de relatie van binnenuit.
Als jij herkent dat jullie steeds in hetzelfde patroon belanden, kan het helpend zijn om daar samen met een professional naar te kijken. Niet om één van beiden te veranderen maar om te begrijpen wat er werkelijk speelt.
Wil je meer weten over hoe IBCT in relatietherapie werkt? Neem gerust contact op.
Geef een reactie